Kilka słów o historii ubezpieczeń na życie

Formy ubezpieczeń wywodzą się z wielu źródeł. W tym artykule omówimy po kolei każde ze źródeł. Będziemy podążać kolejno zagadnieniami takimi jak:

  • pomoc wzajemna,
  • transakcje parabankowe,
  • tontyny,
  • nowoczesne ubezpieczenia na życie oraz tablice śmiertelności,
  • pierwszy zakład ubezpieczeń na życie,
  • ubezpieczenia społeczne,
  • matematyka ubezpieczeniowa i aktuariusz,
  • spółki akcyjne, a także towarzystwa wzajemnych ubezpieczeń.

Pomoc wzajemna

Różne formy tejże pomocy były organizowane wśród zrzeszeń zawodowych jak i religijnych już w starożytności. W około 2500r.p.n.e. wśród egipskich kamieniarzy można było spotkać wzajemną pomoc w organizowaniu pogrzebów. W starożytnym Rzymie do najbardziej aktywnych zrzeszeń należały kolegia wojskowe, które pokrywały koszty pogrzebu, wypłacały zasiłki. Pomoc wzajemna była następnie kontynuowana w epoce średniowiecza, w:

  • bractwach czeladniczych,
  • gildiach kupieckich,
  • cechach rzemieślniczych,
  • a później w czasach nowożytnych, wśród pracowników wielkoprzemysłowych.

Transakcje parabankowe

Transakcje te są średniowiecznym źródłem ubezpieczeń na życie. Powszechne wtedy było zawieranie umów renty. Jedną stroną tej umowy było miasto bądź klasztor. Strona ta otrzymywała pewną sumę pieniędzy lub inne wartości majątkowe, a zobowiązana była do wypłaty określonych kwot lub świadczeń w naturze okresowo, wieczyście lub do chwili wykupu renty. Jeżeli czas wypłat pieniędzy bądź świadczeń w naturze miał trwać do momentu śmierci, wówczas umowy te miały charakter ubezpieczeń na życie.

Tontyny

Tontyny są to instytucje, zakładane we Francji w XVII wieku, według pomysłu Włocha Lorenzo Tontiego, które można znaleźć do dziś w niektórych krajach Europy Zachodniej. W tamtym czasie był to rodzaj państwowych ubezpieczeń na życie. Oto jak działały tontyny:

  1. Wpłacano do kasy (skarbu państwa) określone sumy.
  2. Za wpłaty otrzymywano dożywotnie renty.
  3. Wysokość renty zależała od liczby nadal żyjących z grupy osób, w tym samym wieku w czasie dokonywania wpłaty.

W pewnym sensie był to rodzaj hazardu, w którym premiowana była długowieczność.

Nowoczesne ubezpieczenia na życie oraz tablice śmiertelności

Nowoczesne ubezpieczenia na życie zaczęły powstawać na przełomie XVII i XVIII wieku. W tym czasie rozpoczęto badania nad śmiertelnością. Pierwszą z tablic śmiertelności stworzył Edmund Halley w 1693r., na podstawie materiału statystycznego zebranego przez duchownego protestanckiego z Wrocławia, na podstawie rejestru narodzin i zgonów w tym mieście.

Pierwszy zakład ubezpieczeń na życie

W Anglii w 1699r. powstał pierwszy zakład ubezpieczeń na życie o cechach przedsiębiorstwa zarobkowego. Nosił on nazwę Society of Assurances for Widows and Orphans. Jednak zakład ten prowadził wyłącznie ubezpieczenie na wypadek śmierci. Uprawnieni do świadczenia mieli prawo wyboru między jednorazową wypłatą całego świadczenia, a wypłatą renty.

Ubezpieczenia społeczne

Są one wyrazem ery polityki socjalnej, która miała miejsce w XIX wieku. Powstają przymusowe ubezpieczenia pracowników.

Matematyka ubezpieczeniowa i aktuariusz

Z powodu coraz szybszego wzrostu ubezpieczeń na życie coraz większą rolę zaczęła odgrywać matematyka ubezpieczeniowa. Jest to wiedza o kalkulacjach ubezpieczeniowych, mająca zagwarantować bezpieczeństwo wieloletnich umów ubezpieczenia na życie. Dzięki temu powstaje nowy zawód nazywany aktuariuszem, czyli matematykiem ubezpieczeniowym.

Towarzystwa wzajemnych ubepzieczeń oraz spółki akcyjne

Są to dwie dominujące formy zakładów ubezpieczeń dominujących w XIX i XX wieku. Podstawą działania spółek akcyjnych jest zysk, natomiast jeżeli chodzi o towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, to dążą one do ochrony własnych interesów ubezpieczonych. Druga forma posiada wiele niedogodności przez co osłabia tendencje rozwoju tego rodzaju zakładów ubezpieczeń. Poprzez to dominującą formą staje się spółka akcyjna.

About Author: p.w.